بطنى آدمى پديد آيد كه كولنج و پرنيش و كولانج نيز گويند . قولى ( qavli ) ص . پ . لفظى . قولية ( qavliyyat ) ا . ع . غوغا و هنگامه . قوم ( qavm ) ا . ع . گروه مردان بدون زنان . قوله تعالى : لا يَسْخَرْ قَوْمٌ مِنْ قَوْمٍ ثم قال و لا نساء من نساء ، و گاه زنان را از جهة تبعيت با مردان در قوم داخل مىكنند و لفظ قوم مذكر و مؤنث هر دو مىآيد . يق : قام القوم و قامت القوم . قوله تعالى : وَ كَذَّبَ بِهِ قَوْمُكَ . و قال : كَذَّبَتْ قَوْمُ نُوحٍ . ج : اقوام . و ج ج : اقاويم و اقاوم و اقايم . و قوم الرجل : نزديكان مرد كه در يك حد با وى مجتمع مىشوند . و نيز مردى كه در ميان اجانب قيام كند آنان را قوم وى مىگويند . قوله تعالى : يا قَوْمِ اتَّبِعُوا الْمُرْسَلِينَ . قوم ( qavm ) م . ع . قام قوما و قومة و قامة و قياما . مر . قامة . قوم ( qavm ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بر تن و گروه مردمان از مردان و زنان . و نيز خويشاوند و كسى كه داراى نسبت رحمى باشد . و قوم و خويش : خويشاوند . و قوم فيل : اصحاب فيل . و قوم شدن : وصلت كردن با كسى . قوم ( qovvam ) ع . ج . قائم . قوم ( qum ) ا . پ . قمه . قومة ( qavmat ) ا . ع . يك بار برخاستن . و قومة الانسان : بالاى مردم . و ما بين الركعتين قومة يعنى در واشدن ميان ركوع و سجود . قومة ( qavmat ) م . ع . قام قوما و قومة و قامة . مر . قامة . قومة ( qavamat ) ع . ج . قائم . قومس ( qavmas ) ا . ع . مهتر و امير قوم . و ميانهء دريا و معظم آن . قومس ( qumas ) ا . ع . نام ولايتى ما بين خراسان و بلاد جبل . و نام ناحيه‌اى در اندلس . قومنى ( qumeni ) ا . پ . شراب بوزه . قومى ( qumi ) ع . كلمهء امر مؤنث يعنى بايست اى زن . و ابنة قومى : كنيزك دوشيزه را گويند . قومية ( qavmiyyat ) ا . ع . قومية - الانسان : بالاى مردم . و قومية - الامر : آنچه بدان كار قائم شود . قوميت ( qavmiyyat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ارتباط و علاقه‌اى كه در ميان افراد قومى حاصل شده و آنها را در اجراى مهام امور مرتبط و مجتمع مىسازد و همهء آنها را بطور ثبات و پايدارى با هم متحد مىكند . قونة ( qunat ) ا . ع . پارهء از آهن و يا از روى كه بدان آوند شكسته را پيوند مىكنند و بپارسى بند گويند . قونج ( qunj ) ا . پ . ميوهء يك قسم درخت جنگلى بزرگى كه در دباغت پوستها به كار مىبرند و آلوى جنگلى . قوندروج ( qundoruj ) ا . پ . كندر و لبان . قونس ( qavnas ) ا . ع . بالاى سر . و زبر خود آهنين . و آهن سرخود . و تندى ميان دو گوش اسب . و ميانهء راه . ج : قوانس . قونسول ( qonsul ) ا . پ . - مأخوذ از لاطينى - مأمور و يا وكيل دولت متوقف در مملكتى خصوصا در بنادر كه مكلف است بحفط ناموس و حقوق و منافع ملى خود و عموما بنادر و شهرهاى تجارتى عمده در تحت رياست قونسول مىباشند . قونسولگرى ( qonsul - gari ) ا . پ . منزل قونسول . قونوس ( qavnus ) ا . ع . زبر خود آهنين . و آهن سر خود . و تندى ميان دو گوش اسب . و ميانهء راه . قونية ( quniyat ) ا . ع . نام شهر قونيه . قونيه ( quniye ) ا . پ . شهرى معروف در آناطولى عثمانى و داراى 48000 نفر جمعيت . قوود ( qa'ud ) ص . ع . فرس قؤود : اسب خوار و رام شدهء در كشيدن . و بعير قؤود : كذلك . قؤول ( qa'ul ) و ( qavul ) افا . ع . قائل و گوينده . ج : قول ( qovol ) و قؤل ( qo'ol ) و قول ( qul ) و قؤل ( qo'l ) . قوه ( qovve ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قوت و قدرت و توانائى . و تحمل و طاقت و زور و قابليت و هر آنچه در انديشه صلاحيت براى امرى داشته باشد ولى هنوز به زور و ظهورى نكرده باشد . و در اصطلاح طب : مصدر هر يك از افعال و اعمال بدنى و نفسانى مانند : قوهء باصره و قوهء سامعه و قوهء جاذبه و قوهء ماسكه و قوهء واهمه و قوهء متفكره و جز آن . قوهة ( quhat ) ا . ع . شير مزه برگرديده مثل شيرى كه در آن اندكى شيرينى باشد . قوهستان ( quhest n ) ا . پ . شهرستانى ميان نيشابور و هرات كه قصبهء آن قاين و طبس است و جامهء خوب و نيكو در آنجا سازند . قوهى ( quhiyy ) ص . ع . ثوب قوهى : جامهء منسوب بقوهستان . و هر جامهء خوبى اگر چه از قوهستان نباشد . قوى ( qav ) ا . ع . دشت و بيابان خالى خشك . و گرسنه . يق : بات القوى يعنى گرسنه شب بروز آورد . قوى ( qav ) م . ع . قويت الدار قوى